ExpatoolEN

Hoe deze calculator werkt

Eén vraag, goed gesteld: wat kost kopen je dat huren niet kost, en is het vermogen dat je opbouwt meer waard dan wat dat kost? Alles hieronder is de boekhouding die dat beantwoordt — en waar het model eerlijk is over zijn grenzen.

Open de rekentool

De methode

De hele tool beantwoordt één vraag: hoeveel rijker ben je na X jaar als je koopt, vergeleken met huren? Al het andere is slechts de boekhouding om daar eerlijk te komen.

Het vermogen van de koper is wat hij zou overhouden — de marktwaarde van de woning, min de resterende hypotheek en de verkoopkosten. Het vermogen van de huurder is zijn beleggingsportefeuille. Om het eerlijk te houden belegt de huurder alles wat de koper in de woning vastzet: de inbreng en alle notariskosten op dag één, en daarna in elke maand dat huren goedkoper is ook de maandelijkse besparing. In Amsterdam is kopen vaak maand-op-maand goedkoper, dus meestal is het juist de koper die geld overhoudt om te beleggen — en het model geeft dat overschot aan de koperskant in plaats van te doen alsof het verdampt.

Op de door jou gekozen horizon worden beide kanten opgeteld en vergeleken. Break-even is de eerste maand dat de koper voorloopt.

Rente komt uit het echte aflossingsschema, maand voor maand over het dalende saldo — geen gemiddelde. Bij een annuïteit is de maandlast gelijk, maar de samenstelling verschuift steeds: eerst vooral rente, later vooral aflossing. Dat telt dubbel. Je aftrekbare rente daalt elke maand terwijl het eigenwoningforfait meestijgt met de woning, dus de aftrek krimpt van twee kanten. En een korte periode is veel renterijker dan het tarief doet vermoeden — een belangrijke reden waarom kopen zelden wint over twee of drie jaar.

Een hypotheektermijn is geen kostenpost. Het deel dat aflost wordt eigen vermogen — het verschuift, het wordt niet uitgegeven. Alleen rente, kosten, belastingen en onderhoud gaan echt verloren. Daarom toont de rekentool "netto woonlasten" en niet de totale uitgaven.

Nominaal vs euro's van nu

In de rekentool zet de schakelaar rechtsboven elk bedrag om tussen nominale en huidige euro's. Nominaal (standaard) is het ruwe aantal euro's dat in de toekomst daadwerkelijk van hand wisselt. Euro's van nu — ook wel reëel — verdisconteren die toekomstige bedragen met inflatie, want een euro over 10 jaar koopt minder dan een euro nu.

Het is puur een andere bril op dezelfde simulatie: het herschaalt wat je ziet, maar verandert nooit wie wint of wanneer je break-even draait. Bij 2,0% inflatie over een horizon van 10 jaar is een euro in de toekomst ongeveer 18% minder waard in geld van nu — schakel dus heen en weer om te zien hoeveel van het verschil echte winst is en hoeveel gewoon inflatie is.

Eenmalige koopkosten

Overdrachtsbelasting
transfer tax
0% als je 18–34 bent en je eerste eigen woning onder €555.000 koopt, 2% voor een andere woning waarin je zelf gaat wonen, 8% voor een tweede woning of verhuur. Nooit aftrekbaar. Lees de gids →
Aankoopmakelaar
buying agent
Optioneel. Meestal 1% of een vast tarief. Makelaars noemen vaak een bedrag exclusief 21% btw, dus vul het brutobedrag in dat je echt betaalt. Niet aftrekbaar. Lees de gids →
Notaris — leveringsakte
transfer deed
Draagt de eigendom over. Verplicht. Niet aftrekbaar. Lees de gids →
Notaris — hypotheekakte
mortgage deed
Legt het recht van de geldverstrekker vast. Verplicht als je leent. Aftrekbaar. Lees de gids →
Taxatie
valuation
Vereist door de geldverstrekker. Aftrekbaar. Lees de gids →
Hypotheekadvies + bankgarantie
advice, bank guarantee
Advieskosten plus de garantie die je bank afgeeft voor de 10%-waarborgsom (meestal circa 1% daarvan). Beide zijn financieringskosten en dus aftrekbaar. Samen in één veld. Lees de gids →
Bouwkundige keuring
structural survey
Alleen aftrekbaar als de geldverstrekker of NHG die eist — een woning van vóór 1940, een taxateur die het adviseert, of herstel geschat boven 10% van de waarde. Een keuring die je zelf koos is niet aftrekbaar. Lees de gids →
NHG-premie
borgtochtprovisie
0,4% van de lening, mogelijk onder €470.000. Levert een lagere rente op en een vangnet als je gedwongen met verlies moet verkopen. Aftrekbaar. Lees de gids →

Financieringskosten zijn volledig in jaar één aftrekbaar, niet gespreid. Koopkosten nooit. Het model past die splitsing correct toe.

Terugkerende woonlasten

Hypotheekrente
mortgage interest
Maandelijks berekend over het dalende saldo, niet gemiddeld. Lees de gids →
VvE-bijdrage
service charge
Bijdrage aan de VvE. Dekt de buitenkant van het gebouw, gemeenschappelijke ruimtes, de opstalverzekering en het reservefonds. Geïndexeerd met inflatie. Lees de gids →
Onderhoud
maintenance
Wat je binnen je eigen muren uitgeeft en aan alles wat de VvE niet dekt. Ingesteld als percentage van de actuele waarde, dus het groeit mee met de woning. Circa 0,4–0,6% voor een appartement, 1% voor een huis.
OZB
property tax
Een percentage van de WOZ-waarde, vastgesteld door je gemeente en sterk verschillend. Eigenaar betaalt; huurders niet. Lees de gids →
Waterschap + riolering
owner charges
Alleen het eigenaarsdeel. Het bewonersdeel betalen huurders ook, dus dat telt niet mee.
Opstalverzekering
building insurance
Dekt het gebouw. Huurders betalen die nooit — maar in een appartement zit die al in de VvE-bijdrage, dus apart invullen telt dubbel. Standaard 0.
Erfpacht
ground lease
Een jaarlijkse canon als de erfpacht niet is afgekocht, geïndexeerd met inflatie. Als die is afgekocht, laat 0 staan — de koopprijs bevat de kosten dan al. Lees de gids →
Overlijdens- + AO-dekking
ORV
Gekoppeld aan de hypotheek en stopt aan het einde van de looptijd. Premies voor overlijdensrisico zijn niet aftrekbaar.

Belasting

Hypotheekrenteaftrek
mortgage interest relief
Aftrekbaar tegen maximaal 37,56% in 2026, ongeacht je schijf. Vereist een annuïteiten- of lineaire hypotheek en loopt 30 jaar — bij een annuïteit blijft de maandlast gelijk, bij een lineaire los je een vast bedrag af en daalt die. Aflossingsvrij komt helemaal niet in aanmerking. Lees de gids →
Eigenwoningforfait
deemed rental value
0,35% van de WOZ opgeteld bij je belastbaar inkomen, verrekend met de renteaftrek. Het stijgt naarmate de woning meer waard wordt, dus de aftrek krimpt stilletjes. Lees de gids →
Wet Hillen
small-mortgage relief
Als het forfait hoger is dan je rente, wordt in 2026 71,87% van het verschil weer afgetrokken — dat daalt 4,8 punten per jaar tot het in 2041 verdwenen is. Van belang bij een lage LTV of laat in de looptijd. Lees de gids →
Box 3
wealth tax
De portefeuille van de huurder wordt belast met 36% over een fictief rendement van 6%, gemaximeerd op je werkelijke rendement via de tegenbewijsregeling. Je eigen woning zit in Box 1 en de waarde wordt nooit belast. Dit is een van de grootste structurele voordelen van kopen in Nederland en bijna elke andere calculator negeert het. Lees de gids →
Winst op de woning
Die is er niet. Winst op een eigen woning is onbelast. De bijleenregeling, die de aftrekbare schuld bij je volgende aankoop beperkt, is niet meegenomen.

Bewust weggelaten

De vergelijking telt alleen wat verschilt. Alles wat huurder én eigenaar betalen valt tegen elkaar weg, dus meenemen maakt de getallen alleen groter zonder het antwoord te veranderen:

Nutsvoorzieningen
utilities
Betaal je sowieso. Een slecht geïsoleerde woning kan dit doorbreken — vergelijk je een G-label huis met een nieuwbouwhuurwoning, tel het verschil dan bij onderhoud op.
Inboedelverzekering
contents insurance
Betaal je sowieso.
Aansprakelijkheidsverzekering
liability insurance
Betaal je sowieso.
Afvalstoffenheffing
waste charge
In rekening gebracht bij de bewoner, dus betaal je sowieso.
Waarborgsom
deposit
Krijg je aan het einde terug, en Nederlandse verhuurmakelaars mogen huurders wettelijk geen bemiddelingskosten rekenen. Effectief nul.

Waar het model tekortschiet

Het is een rechte lijn. Rendementen en prijzen groeien vloeiend. De werkelijkheid is grillig, en een slechte reeks raakt een voor 90% gefinancierde eigenaar veel harder dan het gemiddelde suggereert.

De rente verandert nooit. Geen oversluiten, geen nieuwe rente aan het einde van je rentevaste periode, geen extra aflossen.

De aftrek is afgetopt op vlak 37,56%. Klopt voor iedereen die boven €78.426 verdient. Daaronder geldt je werkelijke schijf — pas het veld aan.

Er wordt aangenomen dat de renteaftrek blijft. Die ligt sinds 2025 politiek onder vuur. Als kopen alleen wint mét de aftrek, is dat goed om te weten — zet 'm uit en kijk.

Niets hier is geprijsd voor wat geen geld is — een verhuurder die je contract beëindigt, niet kunnen verhuizen voor werk, of de vrijheid om een muur te slopen.

Educatief model, geen financieel of fiscaal advies. Cijfers zijn de regels van 2026 en veranderen elk jaar in januari — controleer belastingdienst.nl en je gemeente voordat je hierop handelt.
Reken je eigen cijfers door
© 2026 Expatool · Onafhankelijke tools voor expats in Nederland · Geen financieel of fiscaal advies.